KEŞAN
Doğup büyüdüğüm ve yaşadığım bir kent Keşan; tarihi, kültürü ve sanatı ile bir cennet olan yurdumuzun, bu özellikleri biraz eksik kalmış ender yörelerinden biri, güzel ama bir o kadar da renksiz; her yıl 19 Kasım'da kutlanan Kurtuluş Bayramı ve Mayısın ilk haftası yapılan Hıdrellez-Dallık eğlenceleri ve sonbahardaki Kültür Sanat ve Turizm Festivali dışında başkaca bir şey bulmak herhalde samanlıkta iğne aramaya benzer, ama doğa; orman ile deniz ile bu boşluğu doldurmaya aday... Saros Körfezi gibi tertemiz, masmavi bir denize, Korudağ gibi yemyeşil bir ormana "yardım ve yataklık" yaptığı için onu şimdilik affediyor ve çok seviyoruz...
KEŞAN
21.08.1942
Cumhuriyet Hanı'nda;
Ne güzel bir geceydi!
Sabaha karşı yağmur yağdı.
Güneş doğdu, ufuk kana boyandı;
Çorbam geldi sıcak sıcak
Kamyon geldi kapımıza dayandı.
Karnım tok
Sırtım pek
Ver elini Edirne şehri.
(Orhan Veli)
(Uydudan görüntüler)
KISA TARİHÇE
Keşan İlçesi M.Ö. 30.yy'dan itibaren Luvi ve Trak Türkleriyle başlayan bir geçmişe sahiptir. Yöre daha sonraları eski Yunan, Pers, Makedonya ve Bizans yönetimlerinde kalmış, 14.yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı hakimiyetine girmiştir. (Bu konuda ayrıntılı bilgi için Afif ERZEN'in Arkeoloji ve Sanat Yayınları tarafından basılan "İlkçağ Tarihinde Trakya" adlı kitabı tavsiye edilir)
1877 yılında ilçe olan Keşan, sırasıyla Rus, Bulgar ve Yunan işgallerine uğramış, 11 Ekim 1922 Mudanya Ateşkes Anlaşması sonrası 19 Kasım 1922'de TBMM hükümetine bağlanmıştır.
İLÇE ADININ KAYNAĞI
Keşan sözcüğü Farsça bir sözcük olup, "Keş" sözcük kökünden türemiştir. Keş Farsçada çekmek anlamına gelir, sonuna gelen -an eki sözcüğe çoğul anlam katarak, "çekenler" anlamını vermektedir.
Kent 1359 tarihinde Osmanlılar tarafından fethedildikten sonra, buraya Anadolu'dan göçmen getirtip yerleştirildi. "Gacal" tabir dilen eski yerlilerin bunların torunları olduğu söylenir. Trakya'nın güneyine yoğun olarak yerleştirilen bu Yörüklere "Topkeşan" Yörükleri deniliyordu. İsim zamanla kısaltıldı ve Keşan olarak kullanılmaya başlandı. Bir başka söylenceye göre ise kirişlerinin iriliği ile dikkati çeken bir han vardı. Keşan adı "Kirişlihan" adından bozmadır.
Anadolu'da halk arasında işlevi "çekmek" türünden değişik nesnelere de bu ismin verildiği görülür. Bazı yörelerde atların deri koşumlarına "keşan" denmektedir. Ayrıca Keşan ismiyle, İran'da bir kent de bulunmaktadır.
İlçenin antik çağdaki adı bir çok kaynakta geçtiği gibi, "Zerlanis"tir. Bölgeye M.Ö. 30.yy'dan itibaren gelmeye başlayan LUVİLER'in bu ismi verdikleri kaynaklardan anlaşılmaktadır. Bu isim Roma döneminde de kullanılmıştır.
NÜFUS COĞRAFYA ve TURİZM
Nüfusunun tamamının ana dili konuştuğu Keşan'ın merkezi (2000 nüfus sayımına göre) 42.755, belde ve köyleri 34.882 olmak üzere toplam 77.637'dır. Bu sayı, mevsim özelliklerine bağlı olarak değişkenlik göstermekte, özellikle yaz aylarında 250.000 kişiye ulaşmaktadır.
(Keşan ve Bölgenin Nüfus Dağılım Tablosu)
(Keşan Belediye Başkanlığı Seçim Sonuçları Tablosu 1963-2004)
Keşan Marmara Bölgesi'nin Trakya bölümündedir. Yörede Akdeniz ikliminin Marmara'ya özgü iklim şekli hüküm sürer. Yüzölçümü 1087 km2 olan Keşan'ın denizden yüksekliği 150 m.dir. En yüksek noktası ise 371 metre ile Hızırilyas (Hıdrellez) tepedir. Yıllık yağış miktarı 550-600 mm. olup, mevsimlere göre dağılımı Kış: %38, Sonbahar: %27, İlkbahar; %22 ve Yaz: %13'tür.
Toplu bir yerleşme alanı görülen Keşan'da Cumhuriyet döneminde ve özellikle son 20 yılda hızlı bir yapılaşma göze çarpar. Kooperatif ve özel kişilerin yapıları halen hızla devam etmektedir. Bu hızlı gelişmeye sosyal yaşam da ayak uydurmuştur.Keşan'da her gün, özellikle haftalık pazarı olan cumartesi günü çok canlı bir günlük yaşam görülmektedir. Bu hareket Keşan'da sosyo-ekonomik hayatı da olumlu yönden etkilemektedir.
Saros sahil şeridi ve burada yer alan Erikli, Mecidiye, Yayla, Gökçetepe, Sazlıdere gibi sayfiye yerleri deniz, orman ve piknik tipi yaz turizmi merkezleridir. Temiz denizi ve yakınlığı Keşan'ı yaz turizminin ilgi odağı haline dönüştürmüştür. Uzun yıllar önce yerli ve yabancı balıkadamlar tarafından keşfedilen ve Orfoz balığıyla ünlenen Saros Körfezi amatör balıkçılar için de bulunmaz cennetlerden birisidir. Saros Körfezinde 144 çeşit balık, 170 çeşit sualtı canlısı vardır. Körfez otoepürasyon denilen dünyanın kendi kendini temizleyebilen iki körfezinden biridir. Bunun yanı sıra dalış turizmi (scuba diving), doğa yürüyüşü (trekking) tarzı turizm etkinlikleri için elverişlidir. Gökçetepe ve Danişment sahillerinde Orman Bakanlığı-Milli Parklara bağlı günübirlik ve yataklı dinlenme tesisleri vardır.
EĞİTİM ve KÜLTÜR
Keşan Meslek Yüksek Okulu ile çevresinin kendisine olan bağının daha da
arttığı gözlenen ilçemizde, 1 Bağımsız Anaokulu, 15 Merkez ve 13 köy ve
beldelerde olmak üzere 28 İlköğretim Okulu, 1 Özel Eğitim Okulu, 6 Orta
Dereceli Okul, 1 Sağlık Meslek Lisesi ve 7 Lise bulunmaktadır.
İlçe merkezindeki 15 İlköğretim Okulu'nda 6.727 öğrenci, 284 öğretmen; köy
ve beldelerdeki 13 İlköüretim Okulu'nda 2.036 öğrenci ve 130 öğretmen, 7
Lise'de 3759 öğrenci ve 214 öğretmen ile toplam 12.522 öğrenci ve 628
öğretmenle eğitim ve öğretime devam edilmektedir.
Keşan'da kitle iletişim faaliyetleri üçü günlük (Önder,
Medya Keşan,
Volkan )
üçü haftalık (Saros
Körfezi, Halkın Sesi, Saros) olmak üzere 6 ayrı gazete ve bir radyo (Keşan FM) ile sürdürülmektedir. Ayrıca çeşitli
okul ve derneklerin kimisi düzenli, kimisi düzensiz olarak çeşitli
periyotlarda yayımlanan yayın organları da bulunmaktadır.
Keşan'da ayrıca bir Halk Kütüphanesi, dört özel dershane, üç özel
sürücü kursu, Halk Eğitim Merkezi, Çıraklık Eğitim Merkezi gibi kuruluşlar
da ilçe eğitim ve öğretiminin diğer önemli unsurlarıdır.
Keşan'a Özgü
Yemekler
Folklorik
Oyunlar
Keşan ve
Çevresinde Tekke ve Yatırlar
(Word dosyası)
Netteki Keşan Haber Siteleri:
Keşan Belediyesi
Keşan Analiz
Keşan Rehberi
Keşan Haber
Saros Körfezi
Edirneden
TİCARET ve SANAYİ
Geniş bir hinterlandın sağlık merkezi olduğu gibi ticaret ve turizm merkezi
de olan Keşan Vergi Dairesine kayıtlı:
25 adet Anonim, 372 adet Limited, 13 adet ticari kooperatif ve diğer türde 1
adet olmak üzere 411 şirket bulunmaktadır.
1589 ticari kazanç, 105 zirai kazanç, 138 serbest meslek ve diğer
mesleklerde 385 olmak üzere gerçek usulde 2226; 2107 basit usulde ticaret,
11'i serbest meslek olmak üzere basit usulde 2118,
Toplam 4364 Gelir Vergisi mükellefi, 411 adet de Kurumlar Vergisi mükellefi
vardır.
Yukarıdaki bilgiler ışığında genel vergi durumuna bakıldığında, 1996 yılında 934 milyar olan toplam vergi tahakkuku 1997 yılı sonu itibariyle 2 trilyon lirayı bulmakta ve yine alınan bilgilere göre, vergi tahsilatının da 1997 yılı itibariyle %90'larda seyrettiği görülmektedir.
Keşan İlçesi Köylere Hizmet Götürme Birliği üyesi 44 köyden 29 köye süt üretimini, kaliteyi ve pazar payını arttırmak amacıyla modern süt toplama ve soğutma merkezi kurulmuştur. Günlük ortalama 50 ton süt standartlara uygun soğutularak pazarlanmaktadır.
Ticaret hayatının bir göstergesi olarak ilçe merkezinde 7 banka, 1 döviz bürosu bulunmaktadır. Gerek toptan gerek perakende alım-satım işleri süreklilik göstermektedir. Yaş sebze, bakkaliye, zahire, manifatura, kereste, inşaat malzemeleri düzenli olarak ticari hayatın içinde yer alır. Haftanın cumartesi günleri kurulan ilçe pazarı hinterlandı geniş bir bölge pazarı niteliğindedir. Özellikle cumartesi günü kurulan ilçe pazarına yalnız komşu ilçelerden değil Yunanistan'dan günübirlik alışveriş için çok sayıda Yunan vatandaşı da gelmektedir. Kurulan pazar nedeni ile ilçe merkezi nüfusu cumartesi günleri 100.000'e ulaşmaktadır. Ticari hayatın bir başka göstergesi olan borsa işlemleri Keşan Ticaret Borsasında yine özellikle tarım ve hayvancılık ürünleri üzerinde seyretmektedir.
Un (5) Yağ (1) Çeltik (5) Yem (1) Süt (2) Hazır Çorba (1) Fabrikaları dışında 11 adet Süt İşleme Tesisi, 23 adet Fırın ve 16 adet İmalathane ve 4 adet hazır giyim fabrikası, 1 adet hazır beton üretim tesisi, 14 adet kömür 7 adet taş ocağı ve küçük sanayi sitesinde 30 farklı iş kolunda faaliyet gösteren küçük çaplı sanayi kuruluşları mevcuttur.
TARIM
Keşan merkez ve köylerinde
ekilebilir tarım arazisi miktarı 52.264 hektardır. Bunun 7.874 hektarı
ekilebilir sulu arazi, 44.390 hektarı ise ekilebilir kuru arazidir. Ayrıca
43.000 hektar orman, 115.900 dekar mera ve 19.160 dekar da tarım dışı arazi
bulunmaktadır. Tarımsal sulama için 2 baraj ve 12 göletten
yararlanılmaktadır. Ekilebilir ürünlerin başında buğday, ayçiçeği ve arpa
gelmektedir. İlçemizin yüzölçümü 1.086.990 dekar olup, bunların %51'ini
tarım arazisi, %38'ini orman arazisi, %6'sını çayır ve mera arazisi ve
%5'ini de tarım dışı alanlar oluşturmaktadır.
Çiftçilerimiz bölgemizde en çok buğday ve ayçiçeği ekimine önem vermekte
olup son yıllarda çeltik ekimi de artış göstermektedir. Ayrıca pancar
üretimi de yapılmakta; Seydiköy, Şükrüköy, Kadıköy, Mahmutköy ve Çamlıca
Beldesi'nde sebze üretimi, Siğilli ve Kılıçköy'de ise bamya üretimi son
derece önemli bir yer tutmaktadır.
(Fotoğraflar: Keşan Belediyesi Arşivi)
* * *
Keşanlılar
Haberleşme Grubu
Keşan'da oturan, yasayan ya da Keşan doğumlu olup dünyanın dört bir yanına
dağılmış bulunan ya da kendini Keşanlı hisseden Keşanlıların haberleşme
grubuna aşağıdaki adresten üye olabilirsiniz:
Kesanim grubuna kayıt ol
Bu
grubu ziyaret et
* * *
SAROS KÖRFEZİ
Bölgemizin
Önemli Doğal Alanları
Ek dosyalar:
(Üzerlerine tıklayabilirsiniz)
Keşan'a Giden Yollar/Grup Trakya/Selim Sesler
Edirne Türküleri
Bilimsel Makaleler
(Üzerlerine tıklayabilirsiniz)
Ganos Fayı
Saros Metaforizması
Keşan Sedimentasyonu
Keşan Linyit Oluşumları
İzzet Molla ve Keşan
Saros Körfezi'nin Turizm ve Rekreasyonel Kullanım
Potansiyeli
Saros Körfezi Kıyı Kumulları Üzerindeki Çevresel
Etkiler
Saros Körfezi Dolayının Çökelme İstifleri ve Tektonik
Yerleşimi
Trakya Bölgesinde Sınai Yapı ve Sanayileşme
Keşan ve Marmara Ereğlisi Yörelerinde Oligosen ve
Linyit Oluşumları
Edirne ili Deprem Haritası
(Devlet arşivlerinde, Kurtuluş Savaşı sırasında
bölgemiz ile ilgili kayıtlar)
